Ballroomquartet – Ballroomquartet – 2009 – Munich Records – BQ 2009 001 – 37:59

Al van de eerste maal dat ik deze groep aan ‘t werk hoorde (en dat moet net na hun ontstaan in 2001 geweest zijn) was ik fan.  In tegenstelling tot wat hun groepsnaam doet vermoeden speelt deze groep geen balmuziek, maar wel originele composities die niet makkelijk in een vakje te stoppen zijn. Typisch voor dergelijke groepen is dat de mainstream-pers hen als ‘folk’ bestempeld, en dat de folkwereld dat niet doet. Ze spelen dit weekend op het komende DEERLYCKE FOLKFESTIVAL, dus vonden we de tijd rijp om wat aandacht aan hen te besteden.

Hun jongste (titelloze) cd is intussen al hun derde (na ‘SURFING SUFI’ en ‘SOUNDMANIFEST’. Ditmaal konden ze Blixa Bargeld strikken als producer. Ik ken die man nog van in mijn new-wave verleden. Hij was immers frontman van de EINSTURZENDE NEUBAUTEN, een groep die indertijd de bekendste ‘industrial’ groep was. Hun muziek was eigenlijk net het omgekeerde van folk: geen traditionals maar enkel eigen composities, geen akoestische live-instrumenten, maar vooral samples. Maar wat waren ze creatief, en dit niet enkel op plaat maar ook live! Zo herinner ik me dat ze ooit een vuurtje stookten op een podium, en het geluid 300x vertraagden en dit gebruikten als groove. Later trok Bargeld de wereld rond als gitarist bij THE BAD SEEDS, de chronisch depressieve begeleidingsband van de zwartgallige Nick Cave.

Kortom, een grote naam, maar zeker geen folkmuzikant.

De muzikanten van het BALLROOMQUARTET zijn ook heel verscheiden. De man met de meeste folkroots is ongetwijfeld violist en mandolinespeler Andries Boone (zoon van Hubert, en muzikant bij o.a. het zeer traditionele LIMBRANT). Ook accordeonist (+hammond en synths) Rony Deprins speelt bij LIMBRANT. Het is de eerste plaat waarop Michaël Donckers speelt (basgitaar, klarinet en hammondorgel). Deze muzikant speelt ook met o.a. Mira. Hij vervangt Jasper Hautekiet die het te druk had als muzikant bij MILOW om dit nog te kunnen combineren met het Ballroomquartet. Tot slot is er nog drummer/percussionist/pianist David Vertongen. Hij werkte nog samen met ’T KLIEKSKE, Alfred den Ouden, BLUNT, CRO MAGNON, RUM, Wannes Van de Velde, Neeka en vele anderen. 

Hun jonste plaat laat zich beluisteren als een film. Voor het eerst in de geschiedenis van het Ballroomquartet wordt er ook gezongen, al is de term ‘voordracht’ misschien meer op zijn plaats. De CD is immers opgebouwd als een conceptalbum, en bespreekt een zeilreis die start met een dagboek schrijvende 40 jarige vrouw die het wijde sop kiest. Daarvoor had ze nog nooit haar geboortestad verlaten. Het afscheid valt haar moeilijk, en af en toe heeft ze last van heimwee, maar gelukkig ontmoet ze vuurvliegjes, dolfijnen, kan ze zich ook eens bezatten en bereikt ze na exact 100 dagen eindelijk het einde van de oceaan (en dat is zoals iedereen weet een gigantische waterval want de aarde is plat). Ze verpakt haar dagboek in een waterdichte folie in de hoop dat iemand het ooit eens vindt. Zo kwam dit reisverslag terecht bij de mannen van het Ballroomquartet die er een plaat rond maakten.

De eerste tien minuten mogen we gerust als ‘minimalistisch’ bestempelen. Het verwondert me dan ook niet dat de Franse minimalist Yann Tiersen hen onlangs nog uitnodigde om te komen spelen. Maar de groep heeft meer te bieden dan romantische piano- en accordeonmelodietjes. Ze slagen er in om de stemmingen van bovenstaande reis perfect weer te geven. Nu eens klinkt hun muziek triest en eenzaam, dan weer dreigend en overweldigend om uitbundig te eindigen. Er zijn zeker folkinvloeden: het einde van ‘Cosmic Ballet’ is een schitterende wals, ‘Farewell’ lijkt wel weggelopen uit Bretagne en elders wordt er geflirt met een wals in 5 tijden. Maar eigenlijk is dat allemaal niet belangrijk: dit is boeiende en originele muziek die bovendien toegankelijk is voor een breed publiek (wat niet altijd het geval is bij nieuwerwetse groepen).

Of dit neo-folk, nu-folk, grootstadsfolk, jazz, minimalistisch of avant-gardistisch is maakt me dus niets uit. Ik hoor het gewoon graag en kijk uit naar het optreden op Deerlycke Folk.

Klik hier om deze CD via Den Appel te bestellen