ISHTAR, Tussen donker & licht ( www.ishtar.be )

De geschiedenis van ISHTAR hoeven we hier niet te herhalen. De deelname aan het Eurosongfestival was ongetwijfeld een onverwachte, intense en ongetwijfeld leerrijke belevenis. Helaas herhaalde die deelname niet de stunt van Urban Trad. Het hele circus was voor Ishtar een, indien niet vergiftigd, dan toch bedenkelijk geschenk. De groep werd op deze manier een organische evolutie ontzegd na de veelbelovende start. Die had drie jaar eerder plaats. De cd presentatie van 'Troub'Amour' op Brugges Festival 2005 ligt nog vers in ons geheugen, en dat om meerdere redenen. Intussen zijn de Eurostormen gaan liggen, werd er gewisseld van management en heeft de formatie, nog steeds geleid door Michel Vangheluwe (contrabas, piano, composities of bewerkingen, arrangementen), een haast volledige facelift ondergaan: op Michel, klarinettist Frank Markey en gitarist Karel Vercruysse na is Ishtar een nieuwe formatie.

Ook zangeres en blikvanger Soetkin Baptist zocht in januari 2010 andere einders op, wat gezien haar gediversifieerde talent geen opzien baarde: ze werkt(e) mee aan een imposante reeks eigen en andermans projecten zoals OLLA VOGALA OCTET, polyfoon kwartet ENCANTAR (cd 'La décinaison de la femme' in mei uitgebracht), Wouter Vandenabeele, Osama Abdulrasol, het Friday In The City project, enzovoort. In haar plaats kwam Hannelore Muyllaert, een eveneens geschoolde zangstem die o.a. uitblinkt in de vertolking van Frans chanson en Duits cabaret, vaak in samenwerking met pianist Pieter Smout (ze kwam op FR aan bod in een eerder artikel van onze hand: 'Pieter en Hannelore op de Pietberg in Aalter', concert van 29/8/2008) Wat de andere ex-leden nu doen, is ons niet bekend.

Gezien de vele wijzigingen lijkt het niet opportuun om een vergelijking te maken met de voorgangers van deze derde cd 'Tussen Donker & Licht' (er was in het zog van Eurosong ook 'O Julissi' in 2008, maar die is aan ons jammer genoeg voorbijgegaan) Bovendien ontplooit Ishtar een brede waaier van activiteiten in diverse gedaanten en bij zeer verscheiden gelegenheden. Ishtar is zo bekeken meer een productiehuis dan een groep, dat zich naar de vereisten van de klant kan schikken. Toch zal wie 'Troub'Amour' kent, dadelijk de stijl en aanpak herkennen. De filosofie is immers wezenlijk dezelfde gebleven: Ishtar, genoemd naar de Mesopotamische liefdesgodin, verwant met de Fenicische Astarte (ofte 'Baarmoeder'), brengt (liefdes)liederen uit de schatkamers van de Europese volksmuziek in een klassieke vorm.

'Tussen Donker en Licht' is op de koop toe een heuse kerstplaat. Het project ontstond in de nasleep van de kersttournee van 2010. De titel ligt voor de hand: dit is muziek 'voor de donkerste maanden van het jaar, voor de ziel die hunkert naar het leven dat na de winter komt...' We citeren dit graag omdat deze uitspraak ook de muziek typeert: statig (eerder dan statisch) en hoofs als een hofdans uit lang vervlogen eeuwen. Geen syncope, blauwe noot of elektriciteit in de buurt. Er zal geen pogo of polonaise gedanst worden op de tonen van deze cd! Noteer wel: er staat 'donker en licht', de omgekeerde volgorde van wat je verwacht. Het 'licht' wint het uiteindelijk op het duister. Michels 'Tussen Donker en Licht', opent de cd als een soort programmaverklaring: 'Is het einde nu in zicht? Zie ik jou met mijn ogen dicht? Als ik kiezen zal, kies ik voor het licht...' Ook dat is te horen: hoop en joie de vivre primeren wel degelijk.

Deze dertien liederen onderscheiden zich van andere gelijkaardige inspanningen door enkele typische kenmerken. Zo staat er geen enkele 'klassieker' op (oef, zeggen geteisterde oren!), geen 'Stille Nacht' of 'Jingle Bells'. De zes hedendaagse composities, op 'Lady Marian' van Ciarán Brennan (CLANNAD) na, alle van Michel. De andere zijn liefdes- en kerstliedjes uit Zweden, Frankrijk, Estland, Engeland, Polen, Wallonië en Vlaanderen, onbekend, maar stuk voor stuk voorzien van een rijke melodie. Verder vallen de bewerking en de zwierige arrangementen van Michel op, een punt van overeenkomst met 'Troub'Amour'. (Alt)viool, cello, contrabas, fluiten, akoestische gitaar, klarinet, (alt)hobo, hoorn en piano bepalen de klankkleur. En er is het stemmengebruik.

De drie zangeressen Hannelore, Isabelle Dekeyser (ook viool) en Lies Verhelle krijgen een paar keer wederwoord van opvallende mannelijke (tegen)stemmen (Jan Matthé in het lichtvoetige 'Allons Bergers') Dat is op zich echter niet het verrassende. Wel de aanwezigheid in zes nummers van een koor. Vier maal neemt VOX VERONI LEMBEEK (VVL) de honneurs waar, twee maal MAGNIFICAT URSEL (MU) Het sorteert bepaald effect als VVL het een eerste maal, in 'My Love', overneemt van de zangers, of als MU inpikt in het fragiele en tedere 'Leisja'. Als VVL uithaalt in 'Millia Meie' doet dat denken aan de wijdse lyriek van Griekse componist Yannis Markópoulos. Al is de overgang naar het daaropvolgende Waalse ondeugende dansliedje nogal abrupt. Maar je kan de laser natuurlijk altijd passend programmeren.

Kerstmis is alweer voorbij als we deze lijnen schrijven, maar 'Tussen Donker en Licht' is tijdloos, in alle betekenissen. Het hoeft het seizoen van het kalkoen niet te zijn om van deze fraai verpakte lekkernij te snoepen. A thing of beauty is a joy forever, zei iemand en we weten heel zeker dat het ditmaal Bredero niet was (*)

Antoine Légat (27 12 11)

(*) John Keats, inderdaad.