DICK & DIRK (Dick VAN DER HARST, Dirk KERKHOVE & Paola BARTOLETTI) in Arscene te Hansbeke op vrijdag 30 december 2011.

De try-out van Dick & Dirk is al even achter de rug, in casu de schuld van de moderne elektronica: Steve Jobs en Bill Gates vergaten een 'don't let me down' knop te installeren op hun vernuftige toestellen. Maar kwaad kan het niet, want dit was nog maar een eerste test in afwachting van een concertenreeks, waar op dit ogenblik aan gesleuteld wordt.

Dick Van der Harst is een Nederlandse veelzijdige musicus, componist en arrangeur die al vele jaren in België vertoeft. Hij woonde trouwens een tijd in Hansbeke op een halve boogscheut van zaal Arscene. Sinds 1989 werkt hij in residentie bij het internationaal vermaarde muziektheater LOD. Hij maakt(e) ook deel uit van diverse ensembles, o.a. OXALYS en QUATUOR DANEL, met Koen De Cauter ('La nuit est une sorcière', ''t Is stille', 'La ronde des jurons', enzovoort). Hij heeft bovendien eigen projecten. Zo is er het TRIO BARTOLETTI met cellist Lode Vercampt.

Dirk Kerkhove was lange jaren producer en regisseur voor diverse Europese TV zenders, ook de VRT. Je kan hem af en toe zelfs in beeld zien, wanneer hij de bende gitaristen 'orkestreert' die een ode brengen aan Nonkel Bob door allen samen 'Vrolijke Vrienden' ten gehore te brengen, omdat ze nu eenmaal allen gestart waren via het gitaarboekje dat Bob Davidse lang geleden schreef. Dat heuglijk moment werd al vaak heruitgezonden. Reis-, kook-, jeugd- en fictieprogramma's, maar ook met muziek was hij bezig: zo trok hij op toer met o.a. THE WAILERS en INNER CIRCLE. Dirk geeft nog immer les en is, naast grafisch kunstenaar, ook schrijver van theatermonologen, kortverhalen en poëzie. Die gedichten publiceert hij niet, maar hij deelt ze als het ware uit. Dirk is ook een uitstekend dj waarbij hij muziekjes voor de luisterende fijnproever draait.

Voor de try-out werden Dick & Dirk bijgestaan door Dicks partner Paola Bartoletti. Zij komt van Bologna (en is dus 'Bolognèse'), maar via de Arnhemse School voor Nieuwe Dansontwikkeling, belandde ze in Gent. Ze was ook verbonden aan LOD. Van danseres en choreografe evolueerde ze tot zangeres. Ze trok daarvoor naar Zuid-Italië op zoek naar de volksliedjes, die samen met de oudste generatie aldaar dreig(d)en te verdwijnen. Ze verzamelde, als een Italiaanse Alan Lomax, intussen een schat aan schattige tarantella's en andere parels van volkse muzikale en poëtische kunst, maar ze brengt daarnaast werk van de moderne Italiaanse cantautori, zoals Fabrizio de André, de in 1999 veel te vroeg overleden woordkunstenaar.

Het principe van deze eerste uitvoering was zeer eenvoudig: Dirk las zijn poëzie voor op zijn typische zachte, ietwat lijzige, maar tot luisteren nopende wijze. Enkel het begin en het eindpunt van beide delen lagen vast. Tussen één of meerdere gedichten, of desnoods tijdens een lezing, speelt Dick Van der Harst wat in hem opkomt, op bandoneon of op zijn 'Nonkel Bob gitaar', een prachtig akoestisch instrument (waar wel een element in zit om desnoods elektrisch te spelen, wat in het kleine Arscene geen optie is) terwijl Paola bedenkt welk lied ze kan inzetten: Dick kent die liederen uiteraard ook en speelt daar dan op zijn beurt op in. Zo ontstaat een wisselwerking, een improvisatie die volledig afhangt van de inspiratie van het moment. Dick en Paola zijn via het Trio Bartoletti dat soort impromptu concerten gewend, dat hoor je meteen.

Het is echter de poëzie van Dirk Kerkhove die het optreden schraagt. Naast gedichten in het Nederlands en zelfs eentje in het Frans heeft Dirk een heel oeuvre in het 'Ansbeeks bijeen gepend. Dit is echter een dialect dat vrij verstaanbaar is, ook als je het helemaal niet kent. Al is de Arteveldestad nabij, toch is er geen gelijkenis met het kleurrijke Geints. Als het nodig blijkt, zal Dirk het vooraf wel verklaren, maar zijn gedichten hebben eigenlijk geen commentaar van doen. Zijn teksten graven diep, maar zijn luchtig gehouden door de doordeweekse woordenschat, de begrijpelijke beelden, de fijne associaties en heel veel humor, vaak bijzonder onverwacht, wat overigens het beste werkt. Een zwoele en smachtende liefdesverklaring blijkt aan het eind een smeuïge camembert als voorwerp te hebben. Het volgende moment is dan plots een vertederend portret van iemand uit zijn omgeving of een absurde, dadaïstische reeks associaties. Het gebeurt niet vaak dat je een krop in de keel krijgt bij een poëzielezing (dat kan ik uit veelvuldige ervaring getuigen...), maar humanisme, ontroering en verwondering zijn de trefwoorden als Dirk zijn werk voordraagt. Het raakt je midscheeps. De slotzin van 'Elk Rimpeltje heeft zijn verhaal' illustreert goed het gevoel dat zijn poëzie oproept: 'Zo blij dat ik eindelijk kan huilen', besluit hij, en da's ook wat velen hier ervaren.

Telkens we Paola aan het werk zien, stellen we vast dat ze steeds meer aandurft. In deze setting kon ze zich helemaal laten gaan, een fraai contrast met de verstilde poëet aan de andere kant van de scene en Dick die, de hem eigen mysterieuze glimlach op de lippen, weer eens een wonderlijk akkoordenschema te voorschijn tovert. Het muzikale hoogtepunt werd gevormd door een briljante uitvoering van 'Hesitation' van Paolo Conte: het nummer staat al jaren op het repertoire en Dick & Paola hebben zich het nummer intussen volkomen eigen gemaakt.

Veel meer hoeven we niet te 'verklappen'. Het is niet enkel de bedoeling dat elk optreden anders wordt (dat ligt ingebakken in het improvisatorisch procédé), maar tevens dat er gastmuzikanten of woordkunstenaars hun opwachting maken en deelnemen aan de 'debatten'. Bij de try-out liet men daarover nog niet in zijn kaarten kijken, hoewel we nog heel lang in de gezellige foyer hebben... nagekaart. Voor de aanwezigen bij dit eerste probeersel was het immers een fraai opstapje naar de vieringen rond het nieuwe jaar.

Antoine Légat (16 01 12)

P.S. Voor alle inlichtingen i.v.m. komende optredens of boekingen, moet men bij Sieber Marly zijn ( hello@sieber.be )